ආත්රොග්රිපොසිස් යනු කුමක්ද?
ආත්රොග්රිපොසිස් යනු සන්ධි තද වීම හෝ හැකිලීම සම්බන්ධ දුර්ලභ රෝගී තත්ත්වයකි. මෙම තත්ත්වය Arthrogryposis Multiplex Congenita (AMC) ලෙසද හැඳින්වේ.
- ආත්රොග්රිපොසිස් (Arthrogryposis) යනු සන්ධි වක්ර වීම හෝ කොකු ගැසීමයි.
- මල්ටිප්ලෙක්ස් (Multiplex) යනු අවම වශයෙන් සන්ධි හැකිලීම් (Contractures) දෙකක් හෝ වැඩි ගණනක් පවතින බවයි.
- කොන්ජෙනිටල් (Congenital) යනු උපතින්ම මෙම තත්ත්වය පවතින බවයි.
මාංශ පේශි, කණ්ඩරා හෝ වෙනත් පටක කෙටි වී තද වූ විට සන්ධි හැකිලීමක් (Joint contracture) සිදු වේ. මෙය සාමාන්යයෙන් අත් සහ පාදවල දක්නට ලැබෙන නමුත් ශරීරයේ අනෙකුත් සන්ධිවලටද බලපෑ හැකිය. වැඩි සන්ධි ගණනකට බලපෑමක් ඇති වන තරමට තත්ත්වය බරපතල වේ.
මෙම තත්ත්වයට හේතු මොනවාද?
ආත්රොග්රිපොසිස් ඇතිවීමට නිශ්චිත හේතුවක් තවමත් හඳුනාගෙන නොමැති නමුත් පහත කරුණු බලපෑ හැකිය:
- මවගේ ගර්භාෂය තුළ සිටින විට දරුවාට නිදහසේ චලනය වීමට නොහැකි වීම.
- ගර්භණී සමයේදී මවට ඇතිවන වෛරස් ආසාදන.
- ගර්භාෂය තුළ දරුවා වැඩෙන විට මධ්යම ස්නායු පද්ධතිය හෝ මාංශ පේශි පද්ධතිය නිසි ලෙස වර්ධනය නොවීම.
ප්රතිකාර ක්රම මොනවාද?
ප්රධානම ප්රතිකාරය වන්නේ අත් චිකිත්සාව (Hand therapy) වේ. මෙය දරුවා උපන් විගස ආරම්භ කළ හැකිය. මෙයට ඇඟිලි සහ අත් පා දිගු කිරීමේ ව්යායාම, ස්ප්ලින්ට් (Splinting) පැළඳීම ඇතුළත් වේ. චිකිත්සාවෙන් පමණක් සුවයක් නොලැබේ නම්, සන්ධිවල ක්රියාකාරිත්වය වැඩි දියුණු කිරීම සඳහා ශල්යකර්ම අවශ්ය විය හැක.
දිගුකාලීන දැක්ම කුමක්ද?
මෙම තත්ත්වය පවතින බොහෝ පුද්ගලයන් සාමාන්ය ජීවිත කාලයක් ගත කරති. මෙය කාලයත් සමඟ නරක අතට හැරෙන රෝගයක් නොවේ (Non-progressive). නිසි ප්රතිකාර සහ චිකිත්සාව මගින් දරුවාගේ අත් පා වල ක්රියාකාරිත්වය විශාල වශයෙන් වැඩි දියුණු කළ හැකිය.